योगप्रसाराचा ‘बँड’मंत्र

भारतीय संगीताची भुरळ त्यांच्यावर इतकी पडली की त्यांनी शास्त्रीय संगीतालाच आपलेसे केले… ध्यानधारणा, अध्यात्म आणि योग हे संस्कृतीचे पैलू आत्मसात करून संगीताच्या माध्यमातून जगभर प्रसार त्यांनी सुरू केला… शास्त्रीय संगीत आणि पाश्चात्य संगीताची अनेक फ्युजन घडवित त्यांनी ‘मेडिटेशन विथ म्युझिक’ या संकल्पनेचे कुतूहल जगभर निर्माण केले… आश्चर्याची बाब म्हणजे गिटार, व्हायोलिन, ड्रम्ससारख्या वाद्यांमधून ध्यानधारणा आणि योगाचा मंत्र देणारी ही अवलिया मंडळी ब्रिटनची आहेत. ब्रिटनचे अँन्स्लो कुटुंब आणि त्यांच्या साथीदारांनी ‘विलंब’ या बँडच्या माध्यमातून संगीत, योग आणि ध्यानधारणेचा अनोखा मेळ घालून जगभर भारतीय संस्कृतीचा प्रचार करण्याचा विडाच जणू उचलला आहे.

अँन्स्लो कुटुंबीय सध्या पुणे दौऱ्यावर असून, आज शनिवारी त्यांच्या बँडचे सादरीकरण होणार आहे. त्या निमित्ताने ‘मटा’ने या बँडमधील सदस्यांशी संवाद साधला. फिनबर अँन्स्लो, त्यांची मुलगी ग्वेंडोलिन (रमा), पत्नी एलिझाबेथ, सिल्विया ब्रुनेटी, क्लाउडिओ मेरीको आणि लुका बाल्डेली आदींचा हा बँड संगीताच्या कॉन्सर्टमध्ये मध्येच रसिकांना ध्यानधारणा करण्यासाठी प्रोत्साहित करतो. कार्यक्रमादरम्यान योगाभ्यासाचे धडेही गिरवले जातात. विशेष म्हणजे युरोप, ऑस्ट्रेलिया, अमेरिकेतील नागरिका या बँडच्या प्रेमात पडले आहेत. या अनोख्या उपक्रमामुळेच बँडचे सर्वेसर्वा फिनबर अँन्स्लो यांनी जगभरात शेकडो कॉन्सर्ट यशस्वीरीत्या पार पाडली आहेत.

फिनबर मूळचे ब्रिटिश असले तरी, सध्या ते इटलीमधील मिलानमधील बिझनेस इंग्लिश स्कूलचे संचालक आहेत. १९७० मध्ये निर्मलादेवी यांच्यामार्फत चालवल्या जाणाऱ्या सहजयोग ध्यान केंद्राच्या संपर्कात आले. तिथेच त्यांची ध्यानधारणा, योगाभ्यास आणि भारतीय संगीताची ओळख झाली. पुढे ‘सहजयोग’चे अनेक कार्यक्रम केल्यानंतर फिनबर यांना भारतीय संगीताची आवड निर्माण झाली. त्यांनी सतार आणि बासरीचे प्रशिक्षण घ्यायला सुरुवात केली. हळूहळू त्यांच्या कुटुंबालाही त्यांनी ध्यानधारणेचे प्रशिक्षण दिले. तेव्हापासून फिनबर यांची भारतीय संस्कृतीशी जी नाळ जुळली ती कायमचीच…

 गेल्या आठ वर्षांपासून त्यांनी ‘विलंब’ या नावाने बँड सुरू केला आणि जगभर संगीताच्या माध्यमातून योगाभ्यास, ध्यानधारणेचा प्रसार करण्यास सुरुवात केली. फिनबर यांची कन्या ग्वेंडोलीन ही युरोपातील नाट्यक्षेत्रातील आघाडीची अभिनेत्री आहे. शिवाय तेथील अपंग विद्यार्थ्यांना नाट्यशास्त्र शिकवण्याचे कामही ती अनेक वर्षांपासून करत आहे. ‘विलंब’मुळे तिच्या आयुष्यातही अनेक सकारात्मक बदल झाले. ती सध्या या बँडमध्ये मुख्य गायिकेची भूमिका बजावत आहे. बँडमध्ये सक्रिय असलेल्या तिच्या इतर साथीदारांनीही हा समृद्ध अनुभव घेतल्याने त्यांनीही भारतीय संस्कृतीला वाहून घेतले आहे.

‘विलंब’तर्फे सादर करण्यात येणाऱ्या कार्यक्रमांत अनेकदा संस्कृत भजनांचा समावेश असतो. ही मंडळी भारतात कार्यक्रम करायला आली की हिंदीसह मराठी भजनेही सादर करतात. पाश्चात्य संगीतशैलीचा वापर करून त्यावर मराठी, हिंदी आणि संस्कृत भजने सादर करण्याचा अनोखा प्रयोगही त्यांनी साकारला आहे. जगात कोठेही कार्यक्रम असला तरी, त्याची सुरुवात गणपती बाप्पाच्या स्तवनानेच होते. केवळ शरीराने पाश्चात्य असलेली ही मंडळी मनाने आणि विचारांनीही संपूर्ण भारतीय आहेत. त्यांचे हे कार्य प्रत्येक भारतीयाला अभिमान वाटेल असेच आहे.

सहजयोग ध्यान केंद्रामध्ये दाखल झालो आणि खऱ्या अर्थाने भारतीय संस्कृतीची ओळख पटली. तेव्हापासून संगीत, योग, ध्यान अशा अनेक पैलूंचा अभ्यास करायला सुरुवात केली. भारतीय संगीताच्या कणाकणात अध्यात्म आहे. त्याची प्रचिती पावलोपावली येते. त्यामुळेच येथील संगीताला आम्ही स्वर्गीय मानतो. हे संवादाचे माध्यम असून, जगातील अनेक समस्या आणि प्रश्न सोडवण्याचे उत्तम साधन आहे. विलंब बँडमार्फत हाच संदेश जगभर पोहोचवण्याचा आमचा मानस आहे. भारतीय संस्कृती, इथली मंडळी जवळची वाटतात. या देशावर आमचे जिवापाड प्रेम आहे.
– फिनबर अँन्स्लो, संयोजक विलंब बँड

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*